Çocukluk çağı kanserlerinin yaklaşık üçte birini oluşturan lösemi, en sık ilk 5 yaşta görülüyor. Halsizlik, tekrarlayan enfeksiyonlar, geçmeyen ateş ve nedeni açıklanamayan morluklar gibi belirtilerin başka sağlık sorunlarıyla karıştırılabildiğine dikkat çeken Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi Uzmanı Prof. Dr. Savaş Kansoy, “Bu belirtiler tek başına lösemi tanısı koydurmaz ancak şikâyetlerin uzun sürmesi ya da bir arada ortaya çıkması gibi durumlar iyi gözlemlenmeli” dedi.

Löseminin kemik iliğinde kan hücrelerini üreten hücrelerin kontrolsüz çoğalması sonucu geliştiğini belirten Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi Uzmanı Prof. Dr. Savaş Kansoy, “Çocukluk çağı kanserlerinin kesin nedeni henüz tam olarak bilinmiyor ancak vakaların yaklaşık yüzde 2-3'ünde kalıtsal faktörlerin rol oynadığı düşünülüyor. Lösemiyi düşündürtecek semptomların arasında kansızlık, karaciğer ve dalakta büyüme, lenf bezlerinde şişlik, ciltte kolay oluşan morluklar ve iki taraflı burun kanaması bulunuyor. Kan tahlillerinde beyaz kan hücrelerinde görülen anormal değişiklikler de hastalığın değerlendirilmesinde yol gösterici olabiliyor” dedi.

Geçmeyen ateşe dikkat

Lösemi belirtilerinin çocukluk döneminde sık karşılaşılan sağlık sorunlarıyla benzerlik gösterebildiğini açıklayan Kansoy, “Çocuklarda uzun süren halsizlik çoğu zaman kansızlık ya da basit bir enfeksiyonla, ateş ve lenf bezlerindeki şişlikler ise enfeksiyonlarla ilişkilendirilebiliyor. Ciltte oluşan morluklar çarpma veya düşmelere, sık tekrarlayan enfeksiyonlar bağışıklığın geçici olarak zayıflamasına, geçmeyen ateş de üst solunum yolu enfeksiyonlarına bağlanabiliyor. Bu bulgular farklı hastalıklarda da görülebildiği için yalnızca belirtilere bakılarak lösemi tanısı konulamıyor. Ancak şikâyetlerin uzun sürmesi ya da birkaçının bir arada ortaya çıkması durumunda mutlaka bir sağlık merkezine başvurulmalı” şeklinde konuştu.

Tanı için kemik iliğine bakılması gerekebilir

Löseminin farklı türleri bulunduğunu ifade eden Kansoy, “Hastalığın başlıca türleri arasında yer alan akut lenfoblastik lösemi ve akut miyeloblastik lösemi, farklı kan hücrelerinden kaynaklansa da her ikisi de hızlı ilerleyebiliyor. Kronik miyelositer lösemi ise genellikle daha yavaş seyrediyor. Hangi lösemi türünün söz konusu olduğunu belirlemek ve kesin tanıya ulaşmak için kan hücrelerinin sayısını ve bazı özelliklerini gösteren hemogram adı verilen kan testi, kan hücrelerinin mikroskop altında incelendiği periferik yayma ve özel bir iğne yardımıyla kemik iliğinden sıvı örneği alınarak incelenmesini sağlayan kemik iliği aspirasyonu gibi tetkiklerden yararlanılıyor. Hastalığın türü ile klinik ve genetik risk faktörleri değerlendirildikten sonra uygun tedavi planı oluşturuluyor. Kemoterapi temel tedavi yöntemleri arasında bulunurken gerekli görülen durumlarda kök hücre nakli de uygulanabiliyor” dedi.

2 yıla kadar çıkabilen tedavi süresi psikolojik desteğe ihtiyacı artırıyor

Tedavi süresinin ise hastalığın özelliklerine ve risk durumuna göre değişebildiğini sözlerine ekleyen Kansoy, “Lösemi tedavisi 1-2 yıl kadar devam edebiliyor. Bu uzun süreç hem çocuklar hem de ebeveynler açısından stresli ve yorucu olabiliyor. Dolayısıyla tıbbi tedavinin yanı sıra psikolojik desteğin de ihmal edilmemesi önem taşıyor. Çocukların ve ailelerinin bu dönemde destek alması, yaşanabilecek ruhsal travmalar açısından da değerli” açıklamasında bulundu.